لَعْنَةَ اللَّهِ وَ الْمَلائِكَةِ وَ النَّاسِ أَجْمَعِينَ . 3 - در پاره‌اى از آيات ، نوعى تنافى ظاهرى به چشم مىخورد كه مفسر با استفاده از ديگر آيات ، به تبيين آن مسئله مىپردازد ، مثلا در آيه‌اى زمان خلقت زمين در دو روز بيان شده : 28 « قُلْ أَ إِنَّكُمْ لَتَكْفُرُونَ بِالَّذِي خَلَقَ الْأَرْضَ فِي يَوْمَيْنِ . . . » و در آيه ديگر 29 مىفرمايد : « فَقَضاهُنَّ سَبْعَ سَماواتٍ فِي يَوْمَيْنِ » و در بعضى از آيات آمده 30 « إِنَّ رَبَّكُمُ اللَّهُ الَّذِي خَلَقَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ فِي سِتَّةِ أَيَّامٍ » ، در اينجا شيخ در مقام جواب مىگويد : هيچ مغايرتى ميان اين دو گروه از آيات نيست ، زيرا خداوند متعال چنان كه در آيات قبل مىفرمايد ، زمين و آسمان و كوهها و درختان و تقسيم روزى بندگان خود را در چهار روز خلق كرد كه مجموعا با آيه شريفهء « فَقَضاهُنَّ سَبْعَ سَماواتٍ فِي يَوْمَيْنِ » شش روز تمام مىشود . 31 4 - در مواردى براى وجوه محتملى كه درباره آيه‌اى ذكر نموده ، از قرآن شاهد مىآورد . مثلا ذيل آيهء كريمه 32 : « وَ إِذا أَرَدْنا أَنْ نُهْلِكَ قَرْيَةً » وجه سوم را چنين بيان مىدارد : 33 « سوم آنكه تقديم و تأخيرى در كلام مقدر باشد ، يعنى اگر از مترفين قريه‌اى خواستيم كه در برابر حق تسليم شوند ليكن سرپيچى كردند آنگاه مستحق عذاب و هلاك خواهند بود و شاهد اين تأويل و تقدير ، اين آيه است : « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلاةِ » 34 نقش « سياق » در تفسير با دقت در آيات ، علاوه بر قرائن محفوفه و متّصله ، به قرائن منفصله و حاليه‌اى برمىخوريم كه در قبل يا پس از آيه معنا و مراد آيهء مورد بحث را بيان مىدارد و بىترديد هيچ مفسرى در تفسير آيات ، از آنها بىنياز نيست و اين خود جلوه‌اى آشكار در تفسير آيه به كمك قرآن است . مرحوم شيخ نيز توجه وافرى به « سياق » داشته و لذا با عنايت به سياق آيات به تفسير يا ردّ برخى از اقوال ، پرداخته است . براى مثال در تفسير آيه : « وَ قالَ الْمَلِكُ ائْتُونِي بِهِ أَسْتَخْلِصْهُ لِنَفْسِي ، فَلَمَّا كَلَّمَهُ قالَ : إِنَّكَ الْيَوْمَ لَدَيْنا